خبرگزاری کتاب ایران - Wed Jun 06 10:48:19 IRDT 2018 نمایش خبر

آزادی عقیده، اصلی مهم در دوران زمامداری حضرت علی(ع) بود

حجت‌الاسلام علی‌اکبر ذاکری می‌گوید: امیرالمومنین برای محمد بن ابی‌بکر، استاندار خود در مصر عهدنامه‌ای نوشت و در آن فرمان داد که ستاره‌پرستان و خورشیدپرستان را در دیانت خود آزاد بگذار. متن این عهدنامه بعدها به دست معاویه افتاد و او از توصیه‌های آن متن برای قضاوت استفاده می‌کرد بدون آنکه نامی از حضرت امیر بیاورد.

حجت‌الاسلام علی‌اکبر ذاکری خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)ـ در ایام ضربت خوردن و شهادت حضرت امیرالمومنین امام علی بن ابیطالب (ع) قرار داریم. به عقیده تاریخ و در تحلیل بزرگان مکتب امامیه، «عدالت» یکی از مهم‌ترین ویژگی‌های حکومت و زمامداری امیرالمومنین بود و در نهایت همین معنا نیز باعث شهادت ایشان شد. امیرالمومنین(ع) در دوران خلافت کارگزاران و استانداران خود را همیشه به تقوای در سیاست و عدالت دعوت کرده و دستور می‌داد. دو میثاق‌نامه ایشان با اصحابش بسیار معروف است که در متن هر دو توصیه‌های اکید به آزادی عقیده شده است: «عهدنامه محمد بن ابی‌بکر» و «عهدنامه مالک اشتر». از این بین عهدنامه مالک اشتر بسیار مشهور است و عهدنامه محمد بن ابی‌بکر به نسبت آن مهجور مانده است. این عهدنامه گویی که شامل دستورات مستقیم حضرت به تمامی زمامداران و حاکمان جوامع برای ادوار تاریخی مختلف است. متن این عهدنامه که به دلایلی در میان دیگر متون پراکنده بود با تلاش، شرح و تحقیق علمی حجت‌الاسلام والمسلمین علی‌اکبر ذاکری، تجمیع و کامل شد و به صورت کتاب با عنوان «تقوا و سیاست» در دسترس مخاطبان قرار گرفت. «تقوا و سیاست» از سوی موسسه بوستان کتاب منتشر شده و تاریخ آخرین چاپ آن مربوط به 1393 است که با شمارگان 700 نسخه، 68 صفحه و بهای سه هزار تومان در دسترس مخاطبان قرار گرفت. حجت‌الاسلام ذاکری هم‌اکنون استادیار پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی است و از دیگر تالیفات منتشر شده او می‌توان به «امام علی(ع) و ایرانیان»، «سیمای کارگزاران علی بن ابیطالب امیرالمومنین(ع)»، «حکومت و سیاست»، «اخلاق کارگزاران»، «اخلاق مسئولان نظام اسلامی» و «مدیریت و سیاست» اشاره کرد. گفت‌وگوی ایبنا با حجت‌الاسلام ذاکری را در ادامه بخوانید. آیا عهدنامه محمدبن ابی‌بکر به صورت یک متن کامل در این روزگار به دست ما رسید یا اینکه پراکنده بود و شما آن را گردآوری‌ کردید؟ متن عهدنامه در منابع مختلف به صورت پراکنده وجود داشت که من متن را تجمیع و کاملش کردم. در واقع بخش مفصلی از این عهدنامه در سه کتاب «امالی» شیخ مفید، «امالی» شیخ صدوق و «تحف العقول» اثر ابن‌شعبه حرانی، نقل شده و بخش‌های دیگر این عهدنامه نیز به صورت پراکنده در منابع دیگر روایت شده بود. محمد بن ابی‌بکر پیش از مالک اشتر از سوی حضرت امیر(ع) به عنوان استاندار مصر انتخاب شد. پس از شهادت او، حضرت مالک اشتر را با فرمانی راهی مصر کرد. از طرفی ابن‌ ابی‌بکر در مصر با مسائلی از جمله حضور مردمانی ستاره‌پرست یا خورشید پرست مواجه بود که دستور فقهی درباره آنها را نمی‌دانست و همه این موارد را از امیرمومنان پرسید که در کتاب شما هم به آن اشاره شده است. سوال اینجاست که آیا حضرت در فرمان خود به مالک‌اشتر آیا به پرسش‌های محمد بن‌ ابوبکر هم توجه داشته و آیا در عهدنامه مالک اشتر، بازتابی از مسائل مطرح شده توسط ابن ابوبکر هم وجود دارد یا خیر؟ مصر تا مرکز خلافت اسلامی فاصله زیادی داشت. در آن دوران نیز اقوام مختلفی در مصر زندگی می‌کردند. گروهی یهودی و گروهی مسیحی بودند و بسیاری نیز کیش‌هایی چون خورشید و آفتاب‌پرستی یا ماه‌پرستی داشتند. قیس بن سعد بن عباده انصاری در اصل نخستین استاندار امیرالمومنین امام علی(ع) در مصر بود، اما حضرت او را به دلایلی برکنار و محمد بن ابی‌بکر که به جایش انتخاب کرد. محمد بن ابی‌بکر در سال حجه‌الوداع به دنیا آمد و در زمان رسیدن به استانداری 25 سال سن داشت. او پس از ورود به مصر پرسش‌های فقهی برایش پیش آمد و همه را با امیرالمومنین در میان گذاشت و از ایشان خواهش کرد تا برای قضاوت دستوری بنویسند. حضرت امیر نیز بنا به این درخواست متن عهدنامه را نوشت. اما حضرت برای اینکه جناب مالک اشتر در مصر با مشکلی مواجه نشود، عهدنامه‌ای نوشت و آن را به مالک داد. هرچند در عهدنامه مالک اشاره‌ای به درخواست محمد بن ابی‌بکر نشده اما برخی از نکات در این عهدنامه امیرالمومنین به آنها اشاره کرد، بر اساس نیازی است که در مصر وجود داشت. یک مثال از این نیاز پرسشی بود که ابن‌ ابوبکر از چگونگی رفتار با زنادقه کرد. چند پرسش او از حضرت را ما نتوانستیم تعیین کنیم که دقیقا در کدام قسمت عهدنامه بوده است و به ناچار به صورت جداگانه آوردیم که یکی از آنها همین پرسش درباره زنادقه بود. تکلیف مسلمانان و اهل کتاب که اهل ذمه هستند، در دین مشخص شده، اما با خورشیدپرستان یا ستاره‌پرستان که مسلمان و اهل کتاب نیستند، یعنی دین ابراهیمی ندارند، چه باید کرد؟ آیا باید به اجبار مسلمان شوند و اگر نشدند آنها را کشت؟ در برخی از منابع درج شده که منظور محمد بن ابی‌بکر از «زنادقه» همین ستاره و خورشیدپرستان بود. او تکلیف فقهی خود برای تعامل با این طیف را از حضرت پرسید و ایشان در جواب فرمود: غیرمسلمانان اگر مسلمان بودند و بعد از دین برگشتند، مرتد هستند و حکم مشخصی دارند، اما اگر از قدیم خورشیدپرست و ستاره‌پرست بودند، اجازه بده که بر آیین خودشان باقی بمانند. به عبارتی حضرت دستور داد که نباید آنها را به اجبار مسلمان کرد و باید در محدوده احوال و اموال شخصی خود آزاد باشند. آزادی در دین و عقیده در عهدنامه مالک اشتر به چه صورتی بازتاب پیدا کرده است؟ در عهدنامه مالک اشتر درباره نگاه فقهی به پیروان ادیان بشری و غیرابراهیمی سخنان بسیار زیبایی بیان شده است، اما آنگونه که من مطالعه کردم هیچکدام از مفسران و شارحان این عهدنامه متعرض این مبحث نشده‌اند. حضرت به مالک می‌فرمایند که باید قلبت نسبت به رعیت مهربان باشد. این مردمی که تو بر آنان حکومت می‌کنی دو دسته‌اند: یا مسلمانند و برادران دینی تو و یا اینکه در آفرینش شبیه تو هستند؛ «إِمَّا أَخٌ لَک فِی الدِّینِ، وَإِمَّا نَظِیرٌ لَک فِی الْخَلْقِ» بنابراین گروه دوم نیز بشر هستند و آفریده خدا و باید زندگانی خود را داشته باشند و از حقوق خود را از حاکم بگیرند. نکته دیگر بحث قضاوت است. محمد بن ابی‌بکر در عهدنامه خود پرسیده بود که چگونه باید قضاوت کند؟ در عهدنامه مالک اشتر نیز حضرت ویژگی‌های مهمی را برای قضات بیان کرده است. بر اساس کلام حضرت در این عهدنامه قضات باید درست و عادلانه قضاوت کرده و به هیچ عنوان تطمیع نشوند. همچنین حضرت به مالک بیان می‌کند که باید حقوق قاضی آنقدر کامل و زیاد باشد که قاضی تطمیع نشود و رشوه‌ها را نپذیرد. نگاه حکام در گذشته ایران و جهان اسلام به این عهدنامه چگونه بود؟ آیا از محتوای آن مطلع بودند؟ در گذشته و حتی در زمان فعلی این متن هیچگاه به صورت یک عهدنامه مستقل مطرح نبوده است؛ و چون عهدنامه مالک‌ اشتر کامل بود، هرکسی که می‌خواست از دستورات امیرالمومنین در شیوه زمامداری آگاهی پیدا کند به آن عهدنامه مراجعه می‌کرد. با این اوصاف اما مورخان نکته‌ای را درباره عهدنامه ذکر کرده‌اند که بسیار زیباست. این نکته را به صورت مختصر برای شما و مخاطبانتان عرض می‌کنم. مصر در نزدیکی شام واقع است و شام محل حکمرانی معاویه بود. پس از جنگ صفین، حضرت امیر با خوارج درگیر شدند و پس از آن اختلافی میان ایشان با سپاهیان رخ داد و توان جنگ دوباره با شام را از آنان گرفت. به هر حال سپاه حضرت هم باید مدتی را استراحت می‌کرد و دوباره تجهیز می‌شد. معاویه هم که به عمروعاص قول فرمانروایی بر مصر را داده بود، سپاهی به او داد و عمروعاص توانست مصر را تصرف کند. بنابراین کلیه اسناد دارالحکومه مصر که متعلق به محمد بن ابی‌بکر بود، به دست عمروعاص افتاد و یکی از این اسناد پاسخ امیرالمومنین به نامه ابن‌ ابی‌بکر بود. علت اینکه این نامه به طور کامل به ما نرسید، این است که عمروعاص همه آن اسناد و آن نامه را برای معاویه به شام فرستاد. معاویه وقتی نامه را خواند و دید که بسیار زیباست و در آن نکات و دستورات بسیار مهمی در شیوه زمامداری و قضاوت وجود دارد، نتوانست اعجاب خود را از همراهانش پنهان دارد. ولید بن عقبه بن ابی‌معیط که از مشاوران معاویه بود، زمانی که اعجاب او را دید گفت که این احادیث را بسوزان. معاویه در جواب گفت که تو رای و نظر نداری و خردمند نیستی. چرا باید این سخنان ارزشمند را نابود کنیم حتی اگر از دشمنانمان باشد؟ من دانشی جامع‌تر، استوارتر و روشن‌تر از این احادیث ندیده‌ام. ولید گفت که مردم چه می‌گویند وقتی متوجه شوند که نامه و احادیث علی(ع) نزد توست و تو بر اساس آن قضاوت می‌کنی؟ اگر دانش و قضاوت علی را قبول داری پس چرا با او می‌جنگی؟ معاویه در جواب گفت که به مردم نمی‌گوییم که این احادیث از علی (ع) است، بلکه می‌گوییم این از نوشته‌های خلیفه اول ابوبکر است که نزد پسرش محمد بود و ما به آن دست یافتیم و بر طبق آن قضاوت می‌کنیم. بنابراین نخستین حاکم و سیاستمداری که از عهدنامه محمد بن ابی‌بکر بهره برد، معاویه بود؟ بله، اما بدون اینکه اظهار کند این شیوه و طریق در قضاوت از حضرت علی(ع) است. این نامه تا زمان عمر بن عبدالعزیز یعنی سال 99 هجری، در دربار شام بود و او پس از مطالعه و بهره‌مند شدن از آن افشا کرد که این متن متعلق به حضرت علی(ع) است. این موارد نشان می‌دهد کسانی که در دربار اموی بودند از این نامه استفاده کرده اما نام حضرت علی را به عنوان نویسنده آن افشا نمی‌کردند. در طول تاریخ نیز استفاده‌های بسیاری از این عهدنامه شد، چرا که در آن حکمت‌های مهمی هست. به عنوان مثال حضرت در پایان نامه محمد بن ابوبکر را به هفت خصلت توصیه می‌کند که این در عهدنامه مالک اشتر نیست، اما مباحث سیاسی و اجتماعی به‌ویژه دستورات درباره قضاوت، کارکنان حکومتی و... در عهدنامه مالک اشتر به نسبت عهدنامه محمد بن ابوبکر مفصل‌تر است. به عنوان سوال آخر بفرمایید که چرا عنوان «تقوا و سیاست» را برای کتاب خود انتخاب کردید؟ در فرازهای اولیه نامه، حضرت امیر بیان می‌کند که کار عده‌ای برای دنیاست و کار عده‌ای هم برای آخرت. در ادامه حضرت می‌فرمایند که «متقین» کسانی هستند که هم کار برای دنیا و هم برای آخرت انجام می‌دهند. به عبارتی با دنیاداران در دنیای آنها شریکند، اما دنیاداران در آخرت متقین شریک نیستند. تقوا آن نیست که در خانه و منزل بنشینید و زهد بورزید. کسی که برای تولید ثروت از بهترین نعمت‌های الهی استفاده کرده و بر اساس اصول اسلامی پولدار می‌شود، از متقین است. نگاه حضرت امیرالمومنین بسیار کلان بود. در همین امروز دشمن می‌خواهد ما را در محاصره اقتصادی قرار داده و به تولید ملی ما ضربه بزند. جامعه اسلامی مثل ایران باید از نظر ثروت بسیار غنی باشد تا دچار مکر و دشمنی بیگانگان نشود. افراد باید برای کسب ثروت حلال تلاش کنند و چون متقی هستند به آخرت نیز فکر کرده و به عنوان مثال برای داشتن آخرت، به فقرا برکت می‌رسانند و به آنها کمک مالی می‌کنند. بنا به کلام حضرت امیرالمومنین متقین کسانی هستند که هم دنیا دارند و هم به فکر آخرت هستند. در قرآن و دیگر منابع تفکر اسلامی از مال و ثروت تعبیر به «خیر» شده است. این فرازهای اقتصادی آنقدر اهمیت دارد که شهید آیت‌الله سیدمحمدباقر صدر در کتاب «اقتصاد ما» بخشی از عهدنامه مالک اشتر را که در نهج البلاغه نیز روایت شده، آورده و درباره آن بحث می‌کند و می‌گوید که اقتصاد در جامعه اسلامی باید همراه با تقوا باشد. امیرالمومنین در منطقه «ینبوع» نخل‌های فراوانی کاشت. روایت هست که در حدود 500 نخل کاشت و در کنار هر نخلی دو رکعت نماز می‌خواند. یعنی کار دنیوی خود را به امور اخروی پیوند می‌زند و به کارگزاران خود نیز همین توصیه را داشت.
خبرگزاری کتاب ایران ​گزارش فعالیت کارگروه صیانت از حقوق ناشران و پدیدآورندگان منتشر شد Wed Oct 03 16:20:29 IRST 2018
خبرگزاری کتاب ایران جعفری‌قنواتی: «هزار و یک شب» دستاورد چند فرهنگ مختلف است Thu Feb 23 09:00:34 IRST 2017
خبرگزاری کتاب ایران چرا حرف مفت این‌قدر می‌فروشد؟ Wed Dec 20 09:30:04 IRST 2017
خبرگزاری کتاب ایران گزارش تصویری از خانه پدری فروغ فرخزاد Mon Aug 06 17:01:12 IRDT 2018
خبرگزاری کتاب ایران می‌‌خواستم «دختران حوا» صدای زنان ترکیه خطاب به جهانیان باشد Fri Dec 22 13:22:38 IRST 2017
خبرگزاری کتاب ایران قدرت و امنیت کنونی کشور ناشی از دفاع‌مقدس است Mon Feb 13 11:43:27 IRST 2017
خبرگزاری کتاب ایران شاعران هفت برابر مخاطب‌های شعر هستند! Mon Mar 13 09:00:21 IRST 2017
خبرگزاری کتاب ایران پیشنهادهای صوتی واشینگتن‌پست برای ماه ژانویه Sun Jan 07 12:22:27 IRST 2018
خبرگزاری کتاب ایران آمار صدمات ضربه مغزی در ایران بالاتر از آمارهای اعلامی است Wed Jul 12 21:10:58 IRDT 2017
خبرگزاری کتاب ایران معرفی مشهورترین رمان‌های ضد رمانتیک تاریخ ادبیات Wed Feb 14 22:46:12 IRST 2018
خبرگزاری کتاب ایران اعلام جوایز ویژه شانزدهمین جشنواره شعر و داستان «جوان سوره» Tue Oct 09 14:45:31 IRST 2018
خبرگزاری کتاب ایران میرزا سعید آیا همان فردوسی است؟ Thu Aug 16 16:10:05 IRDT 2018
خبرگزاری کتاب ایران نمایشنامه‌نویسی با رویای رفتن به مدارس خصوصی Wed Jul 04 10:22:12 IRDT 2018
خبرگزاری کتاب ایران رونمایی از فصل‌نامه "باغ خبوشان" در سرای اهل قلم Sun Nov 26 10:20:18 IRST 2017
خبرگزاری کتاب ایران شورای فرهنگ سلامت باید بازوی توسعه اجتماعی نهادهای دیگر باشد Sun Dec 02 11:37:36 IRST 2018
خبرگزاری کتاب ایران ناشری که به دنبال مخاطب می‌رود سلیقه او را تنزل می‌دهد Fri Jun 08 14:49:31 IRDT 2018
خبرگزاری کتاب ایران عشق به فاکنر از نوجوانی در من بود Thu Sep 20 15:18:10 IRDT 2018
خبرگزاری کتاب ایران بازدیدکنندگان در نمایشگاه کتاب با نشر الکترونیک آشنا می‌شوند Wed Apr 18 10:41:14 IRDT 2018
خبرگزاری کتاب ایران نگاهی به آثار عاشورایی در حوزه کودک و نوجوان Sun Oct 01 10:30:06 IRST 2017
خبرگزاری کتاب ایران امام حسین (ع)، نماد اسلام با تمام ویژگی‌های انسانی و مدنی آن است Mon Jan 15 09:04:42 IRST 2018
خبرگزاری کتاب ایران آمادگی حمایت از طرح‌های تخفیف فصلی کتاب را داریم Tue Aug 28 09:36:35 IRDT 2018
خبرگزاری کتاب ایران مهم‌ترین اصل در سپیدنویسی بازتاب تجربه در شعر است Sun Aug 05 16:59:59 IRDT 2018
خبرگزاری کتاب ایران «نشان شیرازه» جایگاه مدیر هنری را در نشر تبیین می‌کند Mon Jul 16 10:55:52 IRDT 2018
خبرگزاری کتاب ایران کارفرماها این کتاب‌ها را بخوانند/آشنایی با استیو جابز مونث Sun Jul 08 22:48:44 IRDT 2018
خبرگزاری کتاب ایران ترجمه ​«لیلی و مجنون» به زبان فرانسه منتشر شد Mon Sep 04 14:04:52 IRDT 2017
خبرگزاری کتاب ایران «هیاهو بر سر هیچ» محمدعلی موحد راهی ترکیه شد Sat Feb 03 16:26:48 IRST 2018
خبرگزاری کتاب ایران نشست کتابخانه‌های کشورهای عضو اکو برگزار می‌شود Sat Nov 25 13:32:18 IRST 2017
خبرگزاری کتاب ایران کاکایی: با مطالعه «مولانا و مدرسه عشق» عرفان اسلامی را بشناسید Thu Feb 23 08:00:00 IRST 2017
خبرگزاری کتاب ایران گرجستان در جزیره موزه نمایشگاه فرانکفورت Mon Oct 08 11:59:54 IRST 2018
خبرگزاری کتاب ایران ​سه رمان انقلابی جدید از سوی به‌نشر در راه نمایشگاه کتاب Mon Apr 30 14:33:44 IRDT 2018
خبرگزاری کتاب ایران «فرهنگ امروز»؛ از جادوی ابن‌خلدون تا گرامیداشت مجتبایی Wed Aug 02 16:00:55 IRDT 2017
خبرگزاری کتاب ایران وضعیت زن معاصر ایرانی در ساحت نظریه‌ جامعه‌شناختی ممکن نشده است Mon Jul 31 12:15:14 IRDT 2017
خبرگزاری کتاب ایران غرفه خبرگزاری ایبنا در سی‌ویکمین نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران_21 Fri May 04 19:10:23 IRDT 2018
خبرگزاری کتاب ایران نشست «حکمت و دبیرسیاقی» برگزار می‌شود Mon Apr 23 12:02:15 IRDT 2018
خبرگزاری کتاب ایران چرا انتشارات پنگوئن 65 میلیون دلار برای چاپ خاطرات اوباما دست‌مزد می‌دهد؟! Tue May 02 10:53:45 IRDT 2017
خبرگزاری کتاب ایران فردا جمعی از جامعه‌شناسان با رییس جمهوری دیدار می‌کنند Mon Oct 22 16:00:40 IRST 2018
خبرگزاری کتاب ایران دیدار ​هوشنگ مرادی کرمانی با دوستدارانش در نمایشگاه کتاب Sat May 06 19:20:21 IRDT 2017
خبرگزاری کتاب ایران بروکراتیزه کردن علم چه دردسرهایی برای ما داشته است؟ Thu May 10 13:19:09 IRDT 2018
خبرگزاری کتاب ایران تربت جام میزبان همایش شعر «یاران یکدل» Mon Dec 04 15:54:57 IRST 2017
خبرگزاری کتاب ایران انتشار کتابی از «پدر حقوق حیوانات» Mon Oct 15 08:00:00 IRST 2018
خبرگزاری کتاب ایران برنامه‌ نشست‌های «سوره مهر» در شهر آفتاب Wed May 03 16:22:25 IRDT 2017
خبرگزاری کتاب ایران بایدها و نبایدها در نوشتن یک کتاب/ توصیه‌های نویسندگان مشهور Tue Oct 16 08:00:00 IRST 2018
خبرگزاری کتاب ایران رونمایی از «بی بی مریم بختیاری سردار آزادگی در تاریخ معاصر» Tue Jul 10 10:25:04 IRDT 2018
خبرگزاری کتاب ایران واسپاری فرایند صدور مجوز نمایشگاه‌های خیابانی کتاب در نوبت بررسی شورای شهر Mon Dec 03 09:32:47 IRST 2018
خبرگزاری کتاب ایران ​برگزاری آئین اختتامیه نخستین جشنواره داستان کوتاه بهاران Mon Jan 22 17:47:14 IRST 2018
خبرگزاری کتاب ایران میراث رنج کشیدن: نقص عضوی به ارث رفته! Sun Jan 14 23:47:05 IRST 2018
خبرگزاری کتاب ایران دفاع مقدس متعلق به همه آحاد مردم است/نظارت بر نشر کتاب‌های دفاع مقدس Wed Nov 22 20:08:31 IRST 2017
خبرگزاری کتاب ایران در نقد شعر ما غالبا حب‌و بغض و مسائل حاشیه‌ای مطرح است Sun Feb 11 09:00:00 IRST 2018
خبرگزاری کتاب ایران محمودی: قلم رحماندوست تا مرزهای ادبیات بزرگسال گسترش یافته Sat Jun 09 13:21:20 IRDT 2018
خبرگزاری کتاب ایران کتاب «قدرت ارتباطات» نقد می‌شود Mon Sep 04 17:17:15 IRDT 2017
خبرگزاری کتاب ایران از دستفروش به دانشجوی دانشگاه کمبریج ! Fri Nov 10 09:00:00 IRST 2017
خبرگزاری کتاب ایران طرح صنعتی و علائم تجاری حقوق نشر اهمیت دارد Tue Nov 20 16:19:46 IRST 2018
خبرگزاری کتاب ایران عدالتخواهی و ظلم‌ستیزی در نهضت حسینی Tue Oct 10 10:27:46 IRST 2017
خبرگزاری کتاب ایران کوچکترین قرآن هشت ضلعی جهان به کتابخانه ملی منتقل شد Tue Jan 23 16:18:24 IRST 2018
خبرگزاری کتاب ایران نهمین نشست تاریخ شفاهی کتاب Tue Jun 20 12:01:19 IRDT 2017
خبرگزاری کتاب ایران اختتامیه سومین جایزه داستان کوتاه سیمرغ نیشابور برگزار شد Sun Jan 21 12:09:40 IRST 2018
خبرگزاری کتاب ایران مراسم یادمان محمدامین قانعی‌راد برگزار می‌شود Wed Aug 15 12:41:51 IRDT 2018
خبرگزاری کتاب ایران افتتاحیه اولین نمایشگاه کاغذ،مقوا و فرآورده های سلولزی Wed Aug 01 13:05:51 IRDT 2018
خبرگزاری کتاب ایران اگر می‌خواهید نویسنده موفقی شوید، توصیه‌ استفن کینگ را آویزه گوشتان کنید/ 1 Sat Oct 28 12:58:58 IRST 2017
خبرگزاری کتاب ایران حال و هوای نوروز در خطه سرسبز لرستان؛ از «شنبه به در» تا «شب اَلِفه» Wed Mar 28 14:28:08 IRDT 2018
خبرگزاری کتاب ایران ​دو ماه حبس برای ترجمه رمان جدید دن براون! Wed Oct 04 11:03:59 IRST 2017
خبرگزاری کتاب ایران پیام محسن جوادی به آئین نکوداشت معصومی‌همدانی Wed May 16 10:10:09 IRDT 2018
خبرگزاری کتاب ایران ادبیات معاصر ایتالیا بررسی می‌شود Sat Mar 04 12:10:21 IRST 2017
خبرگزاری کتاب ایران چهارمین دوره دوسالانه کتاب معماری و شهرسازی برگزار می‌شود Wed Jul 12 15:08:04 IRDT 2017
خبرگزاری کتاب ایران باید مراقب باشم متکبر نشوم Sat May 26 08:47:36 IRDT 2018
خبرگزاری کتاب ایران کریم مجتهدی از فلسفه و ادبیات می‌گوید Tue Nov 13 16:35:22 IRST 2018
خبرگزاری کتاب ایران هر ساختمان وزارت صنعت، معدن و تجارت صاحب یک کتابخانه می‌شود Wed Oct 03 10:17:53 IRST 2018
خبرگزاری کتاب ایران ‌تنیده‌شدن خیال و خرافات در قصه‌‌ پر از ارواح «باغبان شب» Sun Aug 19 11:06:15 IRDT 2018
خبرگزاری کتاب ایران پیتر لودویگ برگر، جامعه‌شناس برجسته درگذشت Sat Jul 01 09:10:37 IRDT 2017
خبرگزاری کتاب ایران چگونه فرایندهای ارتباطی در «سپهر نشانه‌ای» شکل می‌گیرد؟ Tue Apr 03 09:57:43 IRDT 2018
خبرگزاری کتاب ایران «خاطرات خانه‌ی ابری»، خاطرات زادگاهم است/ اینستاگرام ندارم و جای آن کتاب می‌خوانم Wed Oct 24 09:36:34 IRST 2018
خبرگزاری کتاب ایران استاد دانشگاه تهران: بر انتشار کتاب‌های دین نظارت دقیق‌تری انجام شود Wed Jan 25 11:28:10 IRST 2017
خبرگزاری کتاب ایران نوشتن در حوزه داستان دینی مانند حرکت روی پل صراط است Wed Dec 13 11:00:36 IRST 2017
خبرگزاری کتاب ایران مراسم پایانی سومین جشنواره شعر نیاوران برگزار شد Wed Sep 20 12:33:50 IRDT 2017
خبرگزاری کتاب ایران «شهید روز هشتم» به بازار کتاب رسید Tue Jul 18 12:30:36 IRDT 2017
خبرگزاری کتاب ایران می‌نویسم چون از نوشتن لذت می‌برم Mon Jul 23 08:15:32 IRDT 2018
خبرگزاری کتاب ایران چگونه هوش هیجانی‌تان را افزایش دهید؟! Sat May 27 16:26:41 IRDT 2017
خبرگزاری کتاب ایران رونمایی از تازه‌ترین اثر میلاد عرفان‌پور Sat Jul 21 16:21:51 IRDT 2018
خبرگزاری کتاب ایران «قهوه‌ سرد آقای نویسنده» در طرح پاییزه داغ شد Sat Dec 09 10:11:17 IRST 2017
خبرگزاری کتاب ایران کتابت؛ یکی از پر زحمت‌ترین شاخه‌های هنر خوشنویسی است Sat Oct 27 12:30:19 IRST 2018
خبرگزاری کتاب ایران قاری و حافظ برتر مسابقات سراسری قرآن معرفی شدند Mon Oct 08 10:00:42 IRST 2018
خبرگزاری کتاب ایران اعلام نتایج نامزدهای گروه نقد و پژوهش ادبی جایزه قلم زرین Wed Jun 27 13:13:14 IRDT 2018
خبرگزاری کتاب ایران برگزاری مراسم یادبود ابوالفضل زرویی‌نصر‌آباد در خانه شاعران Mon Dec 03 15:13:53 IRST 2018
خبرگزاری کتاب ایران اختتامیه جشنواره کارتون کتاب Tue Mar 07 14:42:36 IRST 2017
خبرگزاری کتاب ایران 31 کتابخانه سیار به روستاها می‌رود Sat Jul 29 12:01:59 IRDT 2017
خبرگزاری کتاب ایران فراخوان ثبت‌نام در دیزاتن؛ اولین رویداد توسعه محصول کمیک Mon Apr 16 13:52:26 IRDT 2018
خبرگزاری کتاب ایران ​رفیع افتخار از «جاروی نحس و پسرک سبیلو» می‌گوید Sun May 27 15:38:40 IRDT 2018
خبرگزاری کتاب ایران هی رفیق چکاره‌ای Wed Dec 20 10:19:18 IRST 2017
خبرگزاری کتاب ایران مشرف: نقد ادبی در کشورما نظریه زده شده است Mon Jan 29 10:46:53 IRST 2018
خبرگزاری کتاب ایران تاثیر جنگ جهانی دوم در تجارت غیرقانونی قاچاق گندم Mon Jul 10 13:13:05 IRDT 2017
خبرگزاری کتاب ایران خواندن هری پاتر عمر انسان را کوتاه می‌کند؟ Thu Jun 28 10:00:00 IRDT 2018
خبرگزاری کتاب ایران نسخه الکترونیکی «سرباز کوچک امام» در اپلیکیشن طاقچه Wed Dec 05 13:10:45 IRST 2018
خبرگزاری کتاب ایران پویش «کودکان بی‌کتاب» در باغ کتاب تهران برگزار می‌شود Tue Nov 13 18:44:33 IRST 2018
خبرگزاری کتاب ایران نیلی: تمرکز ما بر فلسطین و مقاومت است Sat Nov 17 09:38:02 IRST 2018
خبرگزاری کتاب ایران خیام یک چهره رازآلود و مبهم است Fri May 18 09:08:16 IRDT 2018
خبرگزاری کتاب ایران داستان‌های پرفروش طرح پاییزه کتاب کدام‌اند؟ Sun Dec 24 15:05:24 IRST 2017
خبرگزاری کتاب ایران برگزاری دومین کارگاه نویسندگی در اسالم Mon Aug 14 16:41:54 IRDT 2017
خبرگزاری کتاب ایران جذابیت نمایشگاه کتاب تهران برای حضور ناشران خارجی باید بیشتر شود Sat May 12 12:43:24 IRDT 2018
خبرگزاری کتاب ایران «کتابوند» شهرکتاب شوید Wed Nov 14 13:36:02 IRST 2018
خبرگزاری کتاب ایران دانش‌نامه‌‌ دانش‌گستر کار عظیم و سترگی است Wed May 03 12:25:50 IRDT 2017
باشگاه خبرنگاران کامرانی فر و شکوری ناظر داوری ای اف سی شدند Sat Feb 18 15:03:36 IRST 2017
بی باک نیوز قیمت طلا امسال به 1300 دلار نخواهد رسید/ احتمال افت قیمت به زیر 1200 دلار Sat Jun 24 11:58:01 IRDT 2017
واحد مرکزی خبر بهره برداری از سه طرح عشایری در جنوب سیستان و بلوچستان Wed Nov 14 16:59:39 IRST 2018
خبرگزاری بین المللی قرآن 12 کارگاه سبک زندگی قرآنی در خراسان‌جنوبی برگزار می‌شود Thu Jan 18 10:35:23 IRST 2018
خبرگزاری مهر شمار قربانیان بحران ونزوئلا به 120 نفر رسید Mon Jul 31 08:49:39 IRDT 2017
خبرگزاری دانشجویان ایران اجرای پاییزی ارکستر سمفونیک Wed Nov 01 14:13:45 IRST 2017
خبرگزاری دانشجو شبی با شکوه برای نمایش مفیستو Tue Jul 04 23:15:12 IRDT 2017
میزان رونالدو و ادامه یک بازی کودکانه این‌بار با همراهی همسرش+عکس Sun Feb 18 09:46:51 IRST 2018
اقتصاد آنلاین انتشار اوراق بهادار مرتبط با بیمه از اولویت‌های کشور است/ نقش قابل توجه بیمه‌عمر در سرمایه‌گذاری بلندمدت در بازار سرمایه Mon Feb 26 11:05:35 IRST 2018
جام جم آنلاین مرگ دلخراش یک دانش‌ آموز تهرانی +عکس Fri Oct 06 02:59:00 IRST 2017
تهران پرس لاله و لادن بنگلادشی+ عکس Wed Jul 26 04:54:00 IRDT 2017
آی تی نا داستان جست‌وجوگرها از کجا شروع شد؟ Wed Oct 04 09:05:03 IRST 2017
خبرگزاری فارس تماس چندین کشور با حماس برای تبادل اسرا با رژیم صهیونیستی Thu Feb 09 15:03:00 IRST 2017
روزنامه دنیای اقتصاد کام تلخ معدن در شورای معادن استانی Sun May 28 11:34:41 IRDT 2017
خبرگزاری تسنیم جزئیات مانورهای سلامت Wed Jan 31 18:43:12 IRST 2018
باشگاه خبرنگاران متهم به سرقت و کلاهبرداری از زنان و دختران با وعده ازدواج را شناسایی کنید!+عکس Sat Dec 23 15:13:51 IRST 2017
خبرگزاری تسنیم چند نفر در ایران کاربر اینترنت هستند؟ Mon Apr 03 09:30:08 IRDT 2017
پارس فوتبال حاشیه ای جدید برای بازیکن پیشین ” پرسپولیس ” و مدافع مورد علاقه “کی روش “ Wed Aug 09 06:16:33 IRDT 2017
آفتاب شورای نگهبان با اصلاح‌طلبان گفت‌وگو می‌کند؟ Sat Nov 25 09:45:13 IRST 2017
خبرگزاری جمهوری اسلامی شرکت‌های غیرمجاز پخش موادغذایی پیگرد قضایی می شوند Sun Nov 11 16:11:00 IRST 2018
بصیرت در آمدی بر چالشهای تحزب و پیامدهای آن در ایران Sat Apr 22 10:37:31 IRDT 2017
خبرگزاری نسیم اولین تمرین کاشیما در ورزشگاه شهید کاظمی با حضور زیکو+تصاویر Fri Nov 09 10:35:04 IRST 2018
خبرگزاری تسنیم افزایش 42 لگ فوق‌العاده پروازی از اصفهان به نجف در ایام اربعین Thu Oct 25 13:58:18 IRST 2018
شبکه اطلاع رسانی دانا درخشش جمعیت هلال احمر خرامه در مسابقات رفاقت مهر 96 Tue Aug 01 16:35:53 IRDT 2017
تی نیوز انتخاب اعضای جدید هیئت رئیسه مجمع نمایندگان طلاب Thu Apr 12 02:31:51 IRDT 2018
افکارخبر هشدار کره جنوبی به کره شمالی درباره اقدام انتقام‌جویانه سئول و واشنگتن Fri Aug 11 12:42:23 IRDT 2017
جهان نیوز هزینه تهاجم به ایران برای دشمن سنگین و خفت‌بار خواهد بود Sat Aug 26 10:25:50 IRDT 2017
پایگاه خبری الف وضعیت خطرناک تماشاگران و استقرار روی دیواره‌های ورزشگاه+ عکس Tue Mar 28 17:02:32 IRDT 2017
آریا تنـــبیه عجیب عروس نافرمان Wed Sep 06 18:25:19 IRDT 2017
تی نیوز فغانی داور دیدار جیجویونایتد - بوریرام شد Wed Apr 11 20:30:45 IRDT 2018
ایلنا باید به دنبال اکتشاف کاربردهای فضایی برای جمهوری اسلامی باشیم Tue Oct 03 12:37:16 IRST 2017
بصیرت عکس/گزارش تصویری17 بهمن1395 Tue Mar 07 00:57:49 IRST 2017
ایسکانیوز تلاش سه بازیکن استقلال/اروپا یا قطر فرقی دارد؟! Sun Apr 29 10:21:48 IRDT 2018
تابناک مذاکرات پایبندی ایران به مقررات بین‌المللی را ثابت‌کرد Mon Oct 09 17:55:01 IRST 2017
پارس فوتبال پشت پرده حضور میناوند در اردوی پرسپولیسی ها Mon Feb 12 22:22:57 IRST 2018
تی نیوز داربی میلان برنده نداشت Thu Apr 05 07:05:09 IRDT 2018
آفتاب ایران تدوین «موریانه » به زودی به پایان می رسد/ نمایش در جشنواره ها Mon Aug 07 13:24:09 IRDT 2017
دفاع مقدس مرکل: آلمان مصمم به حفظ برجام است Tue May 29 22:39:50 IRDT 2018
صبحانه با خبر پزشکان متخلفی که «باربی» تکثیر می‌کنند! Tue Dec 26 13:16:30 IRST 2017
تی نیوز استخدام بازاریاب با حقوق و مزایای عالی در اریکه درنا در رشت Wed Apr 04 21:17:06 IRDT 2018
عصر خبر حرکت توهین آمیز و زشت قطری ها با بازیکن ایرانی! Wed Jan 31 18:59:44 IRST 2018
جماران آیا خاشقچی به خاطر لو دادن منبع مالی ایران‌اینترنشنال به قتل رسید؟ Sat Nov 03 19:25:38 IRST 2018
خبرگزاری دانشجویان ایران کشف یک کیلو شیشه در رودبار Tue Dec 19 14:02:42 IRST 2017
ایران آنلاین یک لنج باری در جزیره قشم آتش گرفت Sun Jul 02 12:20:35 IRDT 2017
آریا وزیر دفاع ترکیه :آنکارا اجازه نمی دهد `پ.ک.ک` در سنجار عراق مستقر شود Tue Sep 19 17:38:56 IRDT 2017
تابناک حمایت‌جالب‌فغانی‌ازعلی‌کریمی دررای‌گیریAFC+عکس Fri Oct 05 21:20:00 IRST 2018
خبرگزاری بین المللی قرآن مسابقات ورزشی بانوان جانباز و ایثارگر آذربایجان غربی به معرفی نفرات برتر به کار خود پایان داد Thu Feb 02 13:42:27 IRST 2017
ایلنا سرویس مدرسه خطرناک در سیستان و بلوچستان+عکس Wed Oct 31 15:30:29 IRST 2018
پارس فوتبال تیم ملی وزنه برداری به کشور بازگشت Thu Dec 07 23:52:08 IRST 2017
جام نیوز ملت مظلوم یمن، در سکوت مجامع بین‌­المللی زیر بمباران‎ سعودی‌ها جان می­‌سپارند Thu Nov 23 09:54:28 IRST 2017
ریال نیوز جهانگیری به شمخانی تسلیت گفت Sat Oct 29 08:50:39 IRST 2016
ایران آنلاین آغاز دومین اردوی آزمون و یارانش در ترکیه Thu Jan 25 12:45:45 IRST 2018
خبرگزاری دانشجو ضرورت اهتمام به موضوع نماز در مجموعه دانشگاه علوم پزشکی ایلام Sun Jul 16 12:57:54 IRDT 2017
خبرگزاری دانشجویان ایران رهبر انقلاب حکم تنفیذ حسن روحانی را اعطا کردند+دستخط Thu Aug 03 11:06:00 IRDT 2017
مشرق نیوز نظر مرکز پژوهش‌های مجلس درباره FATF Sun May 06 10:57:00 IRDT 2018
مشرق نیوز نشست لاریجانی، ظریف و علوی برای بررسی لایحه CFT Sat Sep 22 15:28:43 IRST 2018
جهان نیوز ژنرال سابق ونزوئلا رئیس اوپک شد Mon Dec 10 10:53:35 IRST 2018
شبکه خبر کنترل بیماران زوال عقلی از راه دور Wed Jul 12 08:20:05 IRDT 2017
دولت بهار خبر خوش به رئال مادرید در روزهای تلخ Mon Oct 30 23:02:00 IRST 2017
دولت بهار تغییر در ضربات پنالتی بازی‌های فصل آینده جام اتحادیه انگلیس Tue Aug 01 12:54:00 IRDT 2017
شبکه خبر همایش طلایه داران و منادیان وحدت در زاهدان Tue Nov 20 20:57:08 IRST 2018
اقتصاد آنلاین عکسی تاریخی از آغاز رسمی تولید شورولت در ایران Thu Aug 23 21:34:03 IRDT 2018
میزان ظریف: ناقضان حقوق بشر متحدان آمریکا هستند + فیلم Tue Jul 18 13:56:00 IRDT 2017
وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی روباه مهربان به بابل آمد Mon Nov 12 14:12:30 IRST 2018
تابناک رشوه دهندگان و رشوه گیران باید منتظر چه مجازات هایی باشند؟ Sat Feb 25 07:00:01 IRST 2017
روزنامه شهروند هر ایرانی در شبانه‎روز 2/6 دقیقه برق ندارد Wed Jan 24 03:30:00 IRST 2018
ایران آنلاین نمایش آبی مایل به صورتی به اجرا در می آید Fri Jun 23 10:42:36 IRDT 2017
بنکر مجوز برگزاری مجامع 20 بانک و موسسه اعتباری صادر شد Sun Sep 23 09:41:52 IRST 2018
بولتن نیوز عکس های پژمان جمشیدی کامران تفتی و محسن کیایی در برج میلاد Wed Feb 01 23:13:43 IRST 2017
خانه ملت 60 درصد هزینه اینترنت مردم ایران بابت استفاده از تلگرام به جیب اپراتورها می رود Fri Apr 13 09:00:00 IRDT 2018
میزان شورا جلو واگذاری باشگاه سوارکاری خیابان دماوند را بگیرد/ ترک پست‌های مدیریتی از سوی برخی از مدیران شهری Tue May 23 10:27:32 IRDT 2017
تابناک پیشنهاد مطهری برای اصلاح قانون انتخابات Sun Feb 12 16:55:47 IRST 2017
خبرگزاری دانشجویان ایران لزوم ایجاد اشتغال پایدار در مناطق محروم و روستایی Thu Dec 21 17:15:00 IRST 2017
اعتبار نیوز تقویت ارزش پول ملی و تامین سرمایه در گردش تولید Sat Dec 08 12:27:00 IRST 2018
دولت بهار تهدید به بمب گذاری در پاریس Mon Mar 20 17:39:00 IRST 2017
باشگاه خبرنگاران کشف بیش از 260 کیلوگرم مواد مخدر در مرز‌های جنوبی سیستان و بلوچستان Sat Aug 04 22:28:47 IRDT 2018
خبرگزاری دانشجویان ایران افشای جزئیاتی از فشارهای عربستان بر حریری که به استعفای او انجامید Sun Dec 10 09:40:18 IRST 2017
شفاف شرکت نفتی «داچ شل» 400 کارمند را اخراج می‌کند Mon Jul 31 21:17:01 IRDT 2017
جوان آنلاین تمامی تیم‌های حامل پیکر جانباختگان از ارتفاعات دنا بازگشتند Sat Feb 24 09:51:21 IRST 2018
تابناک توئیت جدید بقایی خطاب به علی مطهری Fri Dec 08 00:20:54 IRST 2017
فرادید ویدیو/ وسیله‌ای که ترافیک را دور می‌زند Mon Aug 06 12:56:04 IRDT 2018
دولت بهار آزادسازی 2 شهرک دیگر در شرق حلب Mon Feb 13 16:25:00 IRST 2017
خبرگزاری فارس زیبایی‌شناسی ضرب‌آهنگ در سوره‌های نازعات و تکویر Thu Sep 07 08:01:00 IRDT 2017
آریا اسماعیل حیدری هنرمند طنزپرداز مراغه ای درگذشت Mon Dec 25 08:54:21 IRST 2017
پارسینه به چه دلیل مرخصی 6 روزه از اوین به بقایی داده شد؟ Wed Jun 06 20:53:01 IRDT 2018
وطن امروز انصارالله مدرن‌ترین ناو سعودی را هدف قرار داد Thu Jul 26 00:00:00 IRDT 2018
بی باک نیوز چرا «کوپال» 15 دقیقه کوتاه شد؟ Sun Mar 05 10:48:01 IRST 2017
روزنامه شهروند فلکه اول Sun Oct 29 03:30:00 IRST 2017
ایلنا آتش‌سوزی کامیون باری در شهرستان دو گنبدان Sat Apr 29 10:40:37 IRDT 2017
پول نیوز پژو 207 اتوماتیک 110 میلیون تومان شد (+جدول) Mon Nov 05 14:29:57 IRST 2018
وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی برگزاری دومین کارگاه داستان‌نویسی شمالغرب کشور در اردبیل Sat Aug 18 09:00:02 IRDT 2018
آریا طرز تهیه آش ماشاب Sun Oct 21 03:09:44 IRST 2018
فردا مقام آمریکایی مهم ترین هدف دولت ترامپ را تشریح کرد Sat Jan 28 11:08:46 IRST 2017
باشگاه خبرنگاران تمارض هاى عجیب و خنده دار بازیکنان در تاریخ دنیاى فوتبال+ فیلم Thu Mar 29 15:00:02 IRDT 2018
خبرگزاری جمهوری اسلامی هواشناسی برای 2 روز آینده سمنان رگبار و وزش باد شدید پیش‌بینی کرد Sun May 14 23:44:00 IRDT 2017
باشگاه خبرنگاران جدول پخش برنامه های رادیویی مرکز خلیج فارس 8اردیبهشت Fri Apr 28 09:31:01 IRDT 2017
شفاف آخرین مهلت شرکت در قرعه‌کشی بانک ملی Sun Aug 12 09:15:38 IRDT 2018
روزنامه دنیای اقتصاد مهاجری: فیروز کریمی را نمی‌شناختم می‌گفتم گسترش با جادو جمبل برد Wed Dec 06 17:17:22 IRST 2017
آنا مدرسه ولیعهد پهلوی و تلاش میراث فرهنگی برای حفظ شکل تاریخی آن + تصاویر Tue Apr 18 12:02:20 IRDT 2017
پایگاه خبری الف نتیجه آرای مردمی جشنواره فیلم فجر در روز چهارم Fri Feb 03 12:16:22 IRST 2017